Korzystając z naszej strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies, w celu dostosowania się do Twoich preferencji oraz w celu zapewnienia Ci wygody podczas przeglądania strony. Więcej na temat cookies kliknij tutaj
×
0 0

Jak wybrać dobrą lustrzankę?

Od lustrzanki analogowej do cyfrowej

Nowoczesne lustrzanki – w skrócie: DSLR (digital single lens reflex) – zawdzięczają swoją nazwę lustru umieszczonemu w obudowie zwanej korpusem. Mechaniczna zasada działania pozostała taka sama od czasów aparatów analogowych: światło odbite przez motyw przechodzi przez soczewki obiektywu i trafia na ruchome lustro, które w stanie spoczynku kieruje obraz do górnej części korpusu, gdzie jest on odpowiednio przetwarzany tak, aby stał się widoczny przez wizjer. Szczegółowa konstrukcja zależy od danego modelu – z reguły aparat jest wyposażony w matówkę, soczewkę skupiającą i pryzmat pentagonalny, które rzutują skierowany w górę promień światła w odpowiedniej wielkości na wizjer. Zaletą tej metody jest brak jakichkolwiek różnic między obrazem widocznym w wizjerze i obrazem padającym na matrycę. Ta zaleta odgrywa jednak coraz mniejszą rolę ze względu na funkcję podglądu na żywo Live View w nowoczesnych aparatach kompaktowych, która wyświetla obraz na ekranie LCD z tyłu aparatu.
Po wyzwoleniu migawki lustro zostaje podniesione. Światło przestaje być odchylane i trafia prosto na matrycę, która zamienia je w sygnały elektryczne. Po zakończeniu ekspozycji lustro opada w pierwotne położenie.

Live View

Aparaty z funkcją Live View umożliwiającą nagrywanie filmów wideo lub uzyskanie podglądu na wyświetlaczu są zwykle wyposażone w lustro półprzepuszczalne, które nie tylko odbija obraz w kierunku wizjera, lecz przepuszcza część światła tak, aby padało ono na matrycę.
Funkcja Live View umożliwia stosowanie lustrzanki w podobny sposób jak małego aparatu cyfrowego. Na tylnym wyświetlaczu cały czas jest wyświetlany obraz rejestrowany przez matrycę, co umożliwia nagrywanie filmów wideo oraz robienie zdjęć nad głową i w innych ekstremalnych sytuacjach bez konieczności spoglądania przez wizjer. Szczególnie filmowcy-amatorzy doceniają lepsze obiektywy i wysokiej jakości obraz aparatów DSLR, które mimo przystępnej ceny mają często przewagę nad standardowymi kamkorderami i są porównywalne ze sprzętem semiprofesjonalnym.

Funkcja Live View ma jednak też kilka wad. Matryca działa nie tylko po wyzwoleniu migawki, lecz cały czas, przez co się nagrzewa, co prowadzi do gorszego stosunku sygnału do szumu i ma negatywny wpływ na jakość zdjęć. Ponadto znacznie zwiększa się zużycie energii, więc czas pracy akumulatora jest zdecydowanie krótszy. W porównaniu do obrazu przez wizjer obraz na wyświetlaczu ciekłokrystalicznym jest często jakościowo gorszy i mało kontrastowy, z przekłamanymi kolorami.

Zalety lustrzanek

Do dziś żadna inna technika nie jest w stanie dorównać jakości zdjęć zrobionych lustrzanką. Cała tajemnica polega na tym, że matryca (z wyjątkiem aparatów z funkcją Live View) jest włączana tylko w momencie robienia zdjęcia, przez co jest chłodniejsza, co zmniejsza szum. Ponadto czujnik autofocus jest umieszczony przy samym wlocie światła i pozwala na dokładniejsze pomiary.
Liczne elementy nastawcze i przyciski umożliwiają bardzo szybkie dokonywanie precyzyjnych ustawień, aby móc robić kreatywne zdjęcia przy pełnej kontroli i według własnych wyobrażeń. Podobnie jak aparaty kompaktowe, nowoczesne lustrzanki cyfrowe mają rozbudowaną automatykę programową.
Ponieważ ekran nie musi być cały czas włączony, lustrzanki cyfrowe są bardzo energooszczędne, a w dużym korpusie jest miejsce na znacznie większy akumulator.

Poniżej przedstawiono najważniejsze zalety lustrzanek.
  •    najlepsza możliwa jakość zdjęć
  •    bardzo precyzyjna obsługa w trybie ręcznym
  •    możliwość dokładnej oceny ujęcia przez wizjer
  •    wymienne obiektywy i szeroki wybór akcesoriów
  •    małe zużycie energii

Lustrzanka cyfrowa: korpus

Lustrzanki cyfrowe różnią się przede wszystkim korpusem. Kolejnymi czynnikami wpływającymi na jakość całego systemu jest wymienny obiektyw oraz użyte materiały. Profesjonalne lustrzanki cyfrowe mają często obudowę z metalu z gumowymi elementami i osłonami z tworzywa sztucznego, natomiast w segmencie podstawowym najczęściej stosowanym materiałem jest plastik. Jakością różnią się także elementy zamontowane wewnątrz korpusu, jak łożyska lustra lub zawieszenie optyki.

Ogromne różnice występują w zakresie pomiarów wykonywanych przez funkcję autofocus, układu sterowania naświetlaniem i systemu rozpoznawania motywu. Powszechnie stosowany jest pomiar wielostrefowy; liczba stref i metoda pomiarowa różnią się jednak w zależności od producenta. Funkcja autofocus wykorzystująca około 50 stref nie należy do rzadkości – są one jednak zwykle sterowane w grupach.
Wysokiej jakości korpusy mogą również zawierać matryce o różnych czułościach, które najczęściej obejmują zakres od ISO 100 do 1600. Wysokiej jakości aparaty mogą jednak obniżyć czułość do 50 ISO lub zwiększyć ją elektronicznie do 6400. Kolejną funkcją świadczącą o jakości aparatu jest automatyczne czyszczenie matrycy, na której może się gromadzić kurz.

Matryca i jasność

Ważną cechą charakterystyczną różnych modeli jest umieszczona na mikroukładzie światłoczuła matryca (zwana również przetwornikiem optycznym) typu CMOS lub CCD w formacie APS-C, DX, FX lub pełnoklatkowym.

Jeśli uwierzymy reklamie, o jakości obrazu decyduje rozdzielczość, czyli liczba megapikseli. Ważniejsza od liczby pikseli matrycy jest jednak zajmowana przez nie powierzchnia. Jeśli w przypadku małej powierzchni rozdzielczość jest za duża, światłoczułość matrycy gwałtownie maleje. Stosunek sygnału do szumu jest wtedy większy (szczególnie przy słabym świetle), co sprawia, że automatyka programowa wybiera wyższe wartości ISO, a zdjęcie staje się ziarniste.

Często stosowane w aparatach kompaktowych matryce w formacie 2/3 cala mają powierzchnię 58 milimetrów kwadratowych. Powierzchnia matrycy Cztery Trzecie w aparatach hybrydowych i prostych aparatach systemowych wynosi natomiast prawie 225 milimetrów kwadratowych, a matryca APS-C (DX), w którą są z reguły wyposażone podstawowe lustrzanki, ma nawet powierzchnię 330 milimetrów kwadratowych. Największe matryce klasy FX, zwane również pełnoklatkowymi, zajmują powierzchnię prawie 860 milimetrów kwadratowych. Aby zmieścić na matrycy 12 milionów pikseli, klasa aparatów kompaktowych dysponuje jedynie jedną czwartą powierzchni dostępnej w aparatach systemowych i tylko jedną szóstą powierzchni dostępnej w lustrzankach dla początkujących lub wysokiej klasy aparatach systemowych. Duże aparaty do zastosowań profesjonalnych mają nawet 16-krotnie większą matrycę niż aparaty kompaktowe. Zasadniczo im większa matryca, tym lepsza jakość zdjęć.

Obiektywy wymienne i stałoogniskowe

Jedną z zalet typowych systemów DSLR jest ich zasadnicza konstrukcja obejmująca korpus (obudowę aparatu) i obiektyw. Obie części są połączone ze sobą za pomocą tak zwanego uchwytu bagnetowego. Uchwyty różnią się w zależności od producenta, co oznacza, że obiektywy muszą pasować do aparatu. Istnieje wiele adapterów umożliwiających stosowanie obiektywów innych producentów, co wiąże się jednak z pewnymi ograniczeniami, na przykład w zakresie sterowania, ponieważ uchwyt bagnetowy nie służy jedynie do mechanicznego połączenia obiektywu z korpusem, lecz umożliwia również sterowanie autofocusem. Drogie, szybkie obiektywy z silnikami ultradźwiękowymi nadają się najlepiej do dynamicznych scen.

Obiektywy dzielą się na dwa warianty: stałoogniskowe i zmiennoogniskowe (tzw. zoomy). W uproszczeniu ogniskowa opisuje odległość między punktem głównym układu optycznego (ogniskiem) i matrycą. Zaawansowany układ soczewek umożliwia zwiększenie ogniskowej bez konieczności wydłużenia w takim samym stopniu cylindra obiektywu.

Obiektywy, których ogniskowa jest równa przekątnej matrycy, określane są jako standardowe (z reguły 35 mm). Teleobiektywy mają węższy kąt widzenia (czyli większą ogniskową), a obiektywy szerokokątne szerszy kąt widzenia i mniejszą ogniskową. Ogniskowa dobrych zoomów podróżnych wynosi od 17 do 200 mm, obejmuje więc zarówno zakres szerokokątny jak i tele. Zestawy startowe lustrzanek zawierają z reguły obiektywy od 35 do 88 mm, które są wystarczające do wielu ujęć. Ogniskowa obiektywów specjalnych wynosi w zakresie tele do 2000 mm, co sprawia, że są one preferowane w fotografii przyrodniczej i przez paparazzi.

Akcesoria do lustrzanek

Do systemów SLR jest dostępny szeroki wachlarz akcesoriów, które można podzielić na następujące kategorie:
  •    lampy i żarówki błyskowe
  •    modyfikatory światła
  •    filtry fotograficzne
  •    uchwyty do baterii
  •    zdalne spusty migawki
  •    adaptery wizjera
  •    statywy i torby

Format RAW zamiast JPG

Lustrzanki umożliwiają zapisywanie zdjęć w formacie danych nieprzetworzonych (RAW). Plik w formacie RAW można najlepiej porównać do cyfrowego negatywu. W przypadku zapisu zdjęć w znanym formacie JPG w wyniku kompresji dochodzi do utraty wielu szczegółów nawet przy najwyższych ustawieniach jakości, podczas gdy plik RAW zachowuje wszystkie informacje oryginalnego zdjęcia. W pliku JPG dla każdego kanału i piksela dostępnych jest maksymalnie 8 bitów, co oznacza, że każdy kolor może być opisany tylko 256 odcieniami. Zakres dynamiki obejmuje z reguły około siedmiu stopni przysłony. W plikach RAW można zapisać od 10 do 14 bitów, czyli od 1024 do 16384 odcieni dla każdego koloru wraz z odpowiednim zakresem dynamiki.

Wady systemów SLR

Dla wielu fotografów uciążliwa jest wielkość i waga sprzętu SLR. Z drugiej strony aparaty hybrydowe i systemowe z akcesoriami są niewiele mniejsze. Największą różnicę stanowią gabaryty i waga samych korpusów.
Wszystkie systemy z wymiennymi obiektywami są bardziej narażone na zabrudzenie. W trakcie każdej wymiany obiektywu istnieje niebezpieczeństwo dostania się kurzu do wnętrza korpusu. Z tego względu nowoczesne lustrzanki mają tryb czyszczenia, w którym matryca wibruje z wysoką częstotliwością, przez co spada z niej kurz. Do urządzeń bez funkcji samoczyszczenia można nabyć w sklepach fotograficznych specjalne gruszki, którymi można przedmuchać korpus. Należy natomiast bezwzględnie unikać dmuchania ustami. W innym razie do korpusu mogą się dostać krople śliny i inne cząstki, które zabrudzą wnętrze. Uporczywy brud może usunąć jedynie technik w serwisie.

powrót

pixel